ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

Στον σημερινό κάμπο του Λεσινίου υπήρχε μια μεγάλη λίμνη η Κυνία που ονομάστηκε έτσι από έναν λόφο που έμοιαζε με δόντι τον Κύνιο και εισχωρούσε στα νερά της. Δυτικά του λόφου υπήρχε ένα νησάκι συνολικής έκτασης 600 στρεμμάτων και με υψόμετρο 50 μέτρων όπου στην αρχαιότητα φέρεται ότι ήταν ο προμαχώνας των Οινιάδων, ήταν οχυρωμένο και γνωστό ως Νάσος που στην Δωρική γλωσσά σημαίνει Νήσος. Σ αυτό το νησάκι εύρισκαν καταφύγιο κάθε είδους κατατρεγμένοι την περίοδο της Τουρκοκρατίας.
       Μια ομάδα κατατρεγμένων Λεσινιωτών από τον Τούρκο έπαρχο της περιοχής που έδρευε τότε στη Γούρια, το καλοκαίρι του 1553, ενώ είχαν γείρει να κοιμηθούν κάτω από μια αγριελιά, αντίκρισαν στον ορίζοντα ένα παράξενο φωτεινό σύννεφο που τους πλησίαζε. Ήταν βράδυ 22 Αυγούστου ξημερώνοντας 23 και το σύννεφο ήρθε και στάθηκε στην κορυφή της αγριελιάς. Οι σαστισμένοι χωρικοί πανικόβλητοι κοιτάζουν στην κορυφή του δένδρου και μένουν άφωνοι από την θεια όψη της θεομήτορος που κρατούσε στην αγκαλιά της το θειο βρέφος!!!
      Όλο το βράδυ ξαγρύπνησαν σταυροκοπούμενοι και προσευχόμενοι. Το ξημέρωμα αντικρίζουν την εικόνα της Παναγίας στα φύλλα της αγριελιάς.
      Από κείνη τη βραδιά η αγρυπνία γίνεται κάθε χρόνο στον χώρο που εμφανίστηκε η Παναγία όπου σήμερα υπάρχει περίβλεπτος Ιερά Μονή και το βράδυ της 22ης Αυγούστου γίνεται θρησκευτική πανήγυρις. Με το που βρίσκουν την εικόνα της Θεοτόκου οι χριστιανοί χωρικοί τη μεταφέρουν στην εκκλησία του χωριού τους "Εισόδια της Θεοτόκου" που εκείνη την εποχή ήταν μετόχι του Πανάγιου Τάφου και σώζεται έως σήμερα ως βυζαντινό μνημείο απείρου κάλους. Μάταια όμως διότι με το ξημέρωμα η εικόνα εμφανιζόταν στο νησάκι που είχε διαλέξει ως κατοικία της. Οι κάτοικοι του χωριού έφτιαξαν στην αρχή ένα εικονοστάσι και γύρω στο 1595 στις 11 Οκτώβρη έχτισαν στη θέση της αγριελιάς την πρώτη εκκλησούλα όπου σώζονται ως τις μέρες μας ο ανατολικός και νότιος τοίχος της.    Σιγά σιγά εξελίχθηκε σε Ιερά Μονή με πολλά μετόχια, 50 μοναχούς, με ελαιοτριβείο, βουβάλια και μοσχάρια.
       Στα προεπαναστατικά χρόνια το νησάκι είχε ήδη μετατραπεί σε φρούριο με το Κάστρο του στην ανατολική περιοχή. Οι κάτοικοι της περιοχής είχαν κλείσει με μπούκες τα αυλάκια που έβγαζαν στο Ιόνιο και έτσι είχαν συμπληρώσει την οχύρωση της, που με δυο κανόνια (το ένα σώζεται στην είσοδο της Μονής έως σήμερα) είχε γίνει ένα αξιοσέβαστο οχυρό. Προεπαναστατικά λοιπόν η Ιερά Μονή παρείχε στους Χριστιανούς Έλληνες φύλαξη, περίθαλψη και χώρος αποθήκευσης προμηθειών από τα νησιά του Ιονίου που ήταν υπό Αγγλική κυριαρχία.
      Επιχειρησιακά η φρουρά της Ι.Μ Λεσινίου έστηνε ενέδρες στα περάσματα προς την Ακαρνανία και είχε προξενήσει μεγάλες βλάβες στο Τούρκικο στράτευμα. Δυο μεγάλες ενέδρες έγιναν στο χωριό μας το Πεντάλοφο. Η μια στα Ραχούλια όπου κυνηγημένο το τουρκικό στράτευμα μετά την πρώτη αποτυχημένη πολιορκία του Μεσολογγίου προσπάθησε να περάσει στην Ποδολοβίτσα από τον Αχελώο και εκεί στα Ραχούλα έγινε μεγάλη μάχη και νίκη των Ελλήνων. Η δεύτερη μεγάλη ενέδρα είναι στην περιοχή Καρτέρια βόρεια του Πενταλόφου στα περάσματα για τον Αστακό, όπου κατατρόπωσαν τους Τούρκους και πήραν μεγάλη λεία σε πολεμικό υλικό για την υπεράσπιση της Μονής. Καρτέρια λένε την περιοχή έως τις μέρες μας.
      Το 1823 με εντολή του Αρχιστράτηγου Καραϊσκάκη τοποθετήθηκε φρούραρχος της Ι.Μ. Λεσινίου ο επιστήθιος φίλος του και άξιος στρατιωτικός ο Δημοτσέλιος ο οποίος είχε διακριθεί στη μάχη του Πέτα, μαζί με τον Μακρή. Την ίδια χρονιά προελαύνει στην επαναστατημένη Ελλάδα ο Μουσταής Πασάς της Σκόντρας, μετά το θάνατο του Μάρκου Μπότσαρη ο Ομέρ Βρυώνης περνάει το Μακρυνόρος, ο Γιουσούρ Πάσας τον Αμβρακικό και ο ναύαρχος Τοπάλ παραπλέει στην Ακαρνανία. Επικρατεί φόβος για την εξουδετέρωση των επαναστατημένων Αιτωλοακαρνάνων και οχυρώνονται όπου μπορούν. Έτσι λοιπόν στην Ι.Μ. Λεσινιώτισσας, συρρέουν 900 οικογένειες των γύρω περιοχών και ο Δημοτσέλιος οχυρώνει τη νησίδα.
      Ο Πάσας της Σκόντρας στην προέλαση του θέλει να κυριεύσει τη Μονή και το Αιτωλικό ως εύκολη λεία για ανύψωση του ηθικού και για να προστατεύσει τις αποθήκες που στήνει στην Κατοχή. Στην Λεσινιώτισσα η μάχη γίνεται λαμπρή νίκη των Ελλήνων που απωθούν τους Τούρκους από την περιοχή και βάζουν τέλος στα μεγάλα σχέδια του Τουρκαλβανού πασά.
      Το 1825 η εμπροσθοφυλακή του Κιουταχή ηττάται και απωθείται στο Μεσολόγγι από την φρουρά της Μονής. Το 1827 μετά την κατάληψη του Μεσολογγίου με το ηθικό των Ελλήνων χαμηλά, πολλοί από τους Ελεύθερους Πολιορκημένους και όσοι Έλληνες ήταν στα γύρω χώρια οχυρώνονται στο Ιστορικό Μοναστήρι. Υπό την φρουραρχεία του Δημοτσέλιου αναμένουν τα τούρκικα ασκέρια που καταστρέφουν την περιοχή. Η εντολή που είχαν οι Τούρκοι ήταν ρητή: Κατάληψη της Μονής με κάθε κόστος! Εγκαταστάθηκαν στα υψώματα Πλάτος και Σύρνι που χωρίζονται από μια λωρίδα βάλτου 1500 μέτρων από το νησάκι της Μονής. Έφεραν πλοιάρια για απόβαση, ιππικό για να περάσουν ευκολότερα τον βάλτο και αξιόλογο αριθμό κανονιών. Για δυο μήνες κανονιοβολούσαν και έριχναν στην Ελληνική φρουρά, οι άμαχοι είχαν καλύψει την δυτική πλευρά που ήταν εκτός του βεληνεκούς των κανονιών.
      Ένα βράδυ που προβλεπόταν ήσυχο και επικρατούσε νηνεμία, ενώ τα πολεμοφόδια των Ελλήνων είχαν εξαντληθεί και η μόνη ελπίδα ήταν οι προσευχές στην Μεγαλόχαρη Υπέρμαχο Παναγία με επικεφαλής των δεήσεων τον μακαριστό Ηγούμενο Ιωαννίκιο, οι Τούρκοι ετοιμάζουν τη μεγάλη απόβαση. Η φρουρά του νησιού ήταν εξαντλημένη και αποφασισμένη να πέσει στις επάλξεις. Τα γυναικόπαιδα και οι τραυματίες μαζεύτηκαν στον προαύλιο χώρο μπροστά από το εκκλησάκι, ο ηγούμενος συγκέντρωσε όσο μπαρούτι απόμεινε με σκοπό να γίνει ολοκαύτωμα σαν τον Καψάλη στο Μεσολόγγι και τον Σαμουήλ στο Κούγκι.
      Ξαφνικά και ενώ οι Τούρκοι είχαν φτάσει μια αναπνοή από τα παράλια του λόφου μέσα στο βάλτο, οι μαχητές αντικρίζουν ένα μεγάλο σύννεφο, ομίχλη και χαλασμός να έρχεται προς το μέρος των Τούρκων. Ο Ηγούμενος Ιωαννίκιος το ανέφερε καθαρά: Η Παναγία κρατώντας καλάμια στα χέρια της ήταν επικεφαλής του καιρικού χαλασμού και χτυπούσε με ορμή τους άπιστους. Ο ξαφνικός χαλασμός και η εμφάνιση της Παναγίας έδωσε δύναμη στην Ελληνική φρουρά και με περίσσιο θάρρος ορμάει στους έντρομους Τούρκους. Ο Δημοτσέλιος τραυματισμένος πρωτοστατεί της Ελληνικής αντεπίθεσης και κατατροπώνει τους Τούρκους στα νερά των βάλτων.
      Με την διαφαινόμενη νίκη των Ελλήνων ξημερώνει ένα γλυκό πρωινό που δεν θυμίζει σε τίποτα τον κατακλυσμό της νύχτας. Η Θεοτόκος για μια ακόμη φορά προστάτεψε τους προγόνους μας και κατέστησε την Ιερά Μονή Λεσινίου απάτητη από άπιστου πόδι ακόμη και μετά την κατάληψη της Ιερής Πόλης του Μεσολογγίου.
      Σήμερα η Ιερά Μονή Παναγίας Λεσινιώτισσας, χαρίζει γαλήνη στους κατοίκους των γύρω χωριών όπου γίνονται συχνά βαφτίσεις και λειτουργίες ως Ευλογία της Δικής μας Παναγίας, της Παναγίας της Λεσινιώτισσας.
      Το 1997 με πρωτοβουλία του Ιστορικού και Φιλόλογου Δ.Μιττάκη στήνεται στην περιοχή της Μονής μνημείο εις ανάμνηση του Φρούραρχου Δημοτσέλιου ήρωα και υπερασπιστή του τόπου μας και της μάχης του 1827.


Βιβλιογραφία:
Παναγία η Λεσινιωτισσα Δαπάνη Ιεράς Μονής επιμέλεια Λ.Γατσωρη.
Λεσινι - Δημοτσέλιος του Α. Μιττάκη. Έκδοση Κοινότητας Λεσινιον ΠΑΤΡΑ 1997
Εφημερίδα Πεντάλοφο - Ποδολοβίτσα


Τεύχη:
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 1998
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 1995
ΑΠΡΙΛΙΟΥ- ΜΑΙΟΥ 1993

 

 ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΛΕΣΙΝΙΩΤΙΣΣΑΣ

 

 

 

 

 

               

 

                    

    

ΑΡΧΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ